Trận địa pháo cổ Bạch Dinh – Vũng Tàu

Ở vùng bờ biển gọi là Vũng Tàu, năm ngọn núi là núi Lớn, núi Long Sơn, núi Nhỏ, núi Long Hải, núi Dinh tạo thành một vòng cung ôm ấp trời xanh biển biếc một vùng tuyệt mỹ. Các nhà hàng hải Bồ Ðào Nha trên đường tìm đất mới giao thương buôn bán từ thế kỷ thứ 16 đã ngạc nhiên khi nhận ra đây là vùng đất thuận tiện giao thương buôn bán, giàu tài nguyên, và có vị trí quan trọng về quân sự. Tại vị trí dải đất nhô ra biển thuộc địa phận núi Lớn, năm 1788, nhà Nguyễn đã cho xây dựng kiên cố cụm pháo đài Phước Thắng. Ba khẩu thần công, trong một ngày lịch sử 10-2-1859, đã lập chiến công hiển hách vang dội: nhận chìm nhiều tàu chiến giặc Pháp, đến năm 1898, người Pháp san bằng dấu tích pháo đài, xây dựng một biệt thự sang trọng làm nơi nghỉ dưỡng cho toàn quyền Pháp tại Ðông Dương Paul Dumer và các quan chức cao cấp của nhà nước thuộc địa Pháp. Tòa biệt thự được xây dựng kiên cố kiến trúc kiểu Pháp, bề ngoài mầu trắng sang trọng nên gọi là Bạch Dinh dài 28 m, cao 19 m gồm ba tầng, rộng 15 m tọa lạc trên khuôn viên rộng sáu héc-ta. Từ một căn cứ quân sự (vị trí pháo đài) nay là tòa nhà nghỉ dưỡng tuyệt vời, Bạch Dinh suốt bốn mùa đắm mình trong nắng đẹp và gió biển, chìm ngập trong hương hoa đại cùng mầu xanh mướt loài cây giá tỵ, cây bằng lăng tím… Từ 1906 đến 1917, đây là nơi thực dân Pháp bắt nhà vua yêu nước thương nòi Thành Thái (Bửu Lân, 1889 – 1954) an trí trước khi đầy đi biệt xứ tại đảo Réunion cùng với con là Duy Tân. Vì có sự kiện này, dân địa phương còn gọi Bạch Dinh là dinh Ông Thượng. Trong vòng hơn 11 năm (1934 – 1945), vua Bảo Ðại và Nam Phương Hoàng hậu thường sử dụng .

Bạch Dinh làm nơi nghỉ dưỡng. Những năm tiếp sau những gương mặt xám của chế độ Việt Nam cộng hòa như Ngô Ðình Diệm, Ngô Ðình Nhu, Trần Lệ Xuân, Nguyễn Văn Thiệu… đều lấy đây làm nơi nghỉ mát. Ngày 27/04/1975, ba xe tăng Quân giải phóng tấn công chiếm dinh và cắm cờ chiến thắng lên nóc dinh. Nay, phía trước sân dinh, hai khẩu đại bác và mười khẩu thần công (có xuất xứ từ Pháp và I-ta-li-a vào thế kỷ 10) vẫn còn đó, hiên ngang chĩa nòng ra biển, như một thông điệp không lời với khách du lịch trong và ngoài nước rằng, nơi đây xưa kia từng là trận địa pháo của cha ông đã chiến thắng quân ngoại bang xâm lược. Tháng 8/1922, Bộ Văn hóa – Thông tin đã xếp hạng Bạch Dinh là danh thắng nổi tiếng của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Ngày nay, vùng đất có tòa Bạch Dinh hiện hữu là Bà Rịa – Vũng Tàu nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía nam, có vị trí địa lý thuận lợi nằm trên trục đường Xuyên Á với hệ thống cảng, biển, sân bay và mạng lưới giao thông thủy bộ, bờ biển đẹp, thềm lục địa có trữ lượng lớn dầu khí… Vẻ đẹp về kiến trúc và cảnh quan của Bạch Dinh đã làm mê mẩn lòng người, là điểm sáng giá nhất của địa phương đặc biệt với ngành công nghiệp không khói. Sau hàng trăm năm ngủ yên, trong những ngày lễ hội Festival Biển 2006, những khẩu súng thần công lại có dịp được gầm lên trên nền âm thanh của sóng biển (được tổ chức hoành tráng, ấn tượng, tháng 4/2006). Mỗi năm, Vũng Tàu đón không dưới năm triệu lượt khách, trong đó có 4% là khách quốc tế. Nhiều dự án được đưa vào sử dụng có hiệu quả như các khu du lịch Thùy Vân, Long Hải, Hồ Cốc, Hồ Tràm, Thị Vải, Núi Dinh… đặc biệt Bạch Dinh, vốn xưa kia từng là trận địa pháo một thời vang bóng.